Trong bối cảnh hệ thống thu phí không dừng (ETC) ngày càng được áp dụng rộng rãi trên các tuyến cao tốc và đường bộ tại Việt Nam, việc sử dụng thẻ thu phí trở thành một phần không thể thiếu trong hành trình di chuyển của nhiều tài xế. Tuy nhiên, khi sở hữu nhiều phương tiện hoặc có nhu cầu thay đổi xe, một câu hỏi thực tế và khá phổ biến được đặt ra: liệu chủ phương tiện có thể linh hoạt chuyển thẻ thu phí không dừng từ xe này sang xe khác hay không? Vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến sự tiện lợi trong sử dụng mà còn liên quan đến quy trình quản lý, quy định pháp lý và trải nghiệm thực tế của người dân.

1. Thẻ thu phí không dừng là gì?

            Thẻ thu phí không dừng hay còn gọi là thẻ đầu cuối được định nghĩa tại khoản 3 Điều 3 Nghị định 119/2024/NĐ-CP như sau:

“Điều 3. Giải thích từ ngữ

3. Thẻ đầu cuối là thiết bị điện tử được gắn trên phương tiện để giao tiếp thông tin với hệ thống thiết bị lắp đặt tại các điểm thu theo tiêu chuẩn về nhận dạng tần số vô tuyến thụ động cho việc giao tiếp không dây và lưu trữ các thông tin liên quan đến kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của phương tiện.”

            Như vậy, thẻ đầu cuối hay thẻ thu phí không dừng là thiết bị điện tử được gắn lên phương tiện giao thông đường bộ, hoạt động dựa trên công nghệ nhận dạng tần số vô tuyến không tiếp xúc (RFID). Thiết bị này có thể giao tiếp không dây với các trạm thu phí, giúp việc thu phí không dừng được thực hiện nhanh chóng, chính xác và minh bạch. Ngoài ra, thiết bị cũng sẽ lưu trữ các thông tin liên quan đến kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của phương tiện.

2. Có được chuyển thẻ thu phí không dừng từ xe này sang xe khác không?

            Căn cứ khoản 1 Điều 5 Nghị định 119/2024/NĐ-CP, cá nhân tổ chức không được chuyển thẻ thu phí không dừng từ xe này sang xe khác:

“Điều 5. Những hành vi không được thực hiện trong hoạt động thanh toán điện tử giao thông đường bộ

1. Phá hủy, làm giả, xoá dữ liệu hoặc can thiệp nội dung thẻ đầu cuối; chuyển thẻ đầu cuối từ phương tiện tham gia giao thông này sang phương tiện tham gia giao thông khác.”

            Theo điểm a khoản 1 Điều 10 Nghị định 336/2025/NĐ-CP quy định cụ thể về mức xử phạt với các hành vi vi phạm về thanh toán điện tử giao thông đường bộ, hoạt động trạm thu phí đường bộ như sau:

“Điều 10. Xử phạt các hành vi vi phạm về thanh toán điện tử giao thông đường bộ, hoạt động trạm thu phí đường bộ

1. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 6.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với tổ chức thực hiện một trong các hành vi vi phạm sau đây:

a) Tự ý chuyển thẻ đầu cuối từ phương tiện này sang phương tiện khác;”

            Theo đó, tự ý chuyển thẻ đầu cuối từ phương tiện này sang phương tiện khác sẽ bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với cá nhân và từ 6.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với tổ chức.

Như vậy, để tránh những rủi ro không đáng có, chủ phương tiện cần thực hiện đúng thủ tục đăng ký, sử dụng thẻ theo đúng xe đã được cấp, đồng thời liên hệ đơn vị cung cấp dịch vụ khi có nhu cầu thay đổi thông tin. Việc tuân thủ quy định không chỉ giúp đảm bảo quyền lợi của người sử dụng mà còn góp phần duy trì hệ thống giao thông hiện đại, minh bạch và hiệu quả.

            Ngoài ra, việc quy định cụ thể mức xử phạt đối với hành vi tự ý chuyển thẻ đầu cuối từ phương tiện này sang phương tiện khác có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý và thực thi pháp luật. Nếu trước đây quy định chỉ dừng lại ở việc xác định hành vi bị cấm mà chưa có chế tài rõ ràng, thì nay việc ấn định mức phạt tiền cụ thể đã góp phần tăng tính răn đe, buộc cá nhân, tổ chức phải cân nhắc kỹ trước khi vi phạm. Đồng thời, quy định này còn giúp đảm bảo sự minh bạch, thống nhất trong quá trình áp dụng pháp luật, tạo cơ sở rõ ràng cho cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm. Bên cạnh đó, việc kiểm soát chặt chẽ hành vi này cũng góp phần bảo đảm tính chính xác của dữ liệu và sự ổn định trong vận hành hệ thống thu phí không dừng.