Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức,
hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân (Sau đây gọi là Nghị định 253) chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 mang đến nhiều thay đổi tích cực trong chính sách thuế thu nhập cá nhân nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính và bảo đảm tốt hơn quyền lợi cho người nộp thuế. Với những điều chỉnh mang tính đột phá, văn bản này tập trung nới lỏng các khoản miễn, giảm thuế và khuyến khích an sinh dài hạn để phù hợp với biến động kinh tế - xã hội. Những thay đổi đó cụ thể là gì? Hãy cùng Công ty Luật TNHH XTVN điểm nhanh 10 điểm mới cốt lõi nhất của Nghị định 253 để cá nhân và doanh nghiệp dễ dàng nắm bắt, vận dụng!

1. Tiền ăn giữa ca, ăn trưa dưới 1,2 triệu đồng/tháng không phải chịu thuế

Theo Điều 8 Nghị định 253/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026, quy định về mức tính thuế thu nhập cá nhân đối với tiền ăn giữa ca, ăn trưa của người lao động đã có sự điều chỉnh đáng kể. Trước đây theo Nghị định 65/2013/NĐ-CP và Thông tư 26/2016/TT-BLĐTBXH, mức khống chế tiền ăn giữa ca tối đa là 730.000 đồng/người/tháng. Quy định này đã bị bãi bỏ theo Thông tư 03/2025/TT-BNV.

Tuy nhiên, Từ 01/7/2026 trường hợp người sử dụng lao động chi tiền ăn giữa ca, ăn trưa cho người lao động, thì chỉ phần chi vượt quá 1,2 triệu đồng/người lao động/tháng mới phải tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân (Mức < 1,2 triệu đồng/tháng không chịu thuế).

Trường hợp không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN: Nếu bữa ăn được tổ chức dưới các hình thức sau, khoản lợi ích này không tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của người lao động (Nguyên tắc này vẫn được giữ nguyên): Trực tiếp nấu ăn; Mua suất ăn; Cấp phiếu ăn

Quy định mới đã nâng mức tiền ăn giữa ca từ 730.000 đồng/người/tháng lên 1,2 triệu đồng/người/tháng, tương ứng tăng khoảng 1,64 lần, nhằm phù hợp với biến động thu nhập và giá cả hiện nay.

2. Lợi ích từ nhà ở do người sử dụng lao động xây dựng thì không tính thuế, không phân biệt địa bàn.

Theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP, quy định về việc tính thuế thu nhập cá nhân đối với lợi ích từ nhà ở do người sử dụng lao động cung cấp đã có sự nới lỏng. Cụ thể, trong trường hợp người lao động được hưởng lợi ích từ nhà ở do chính người sử dụng lao động xây dựng để cung cấp cho nhân viên đang làm việc tại đơn vị, thì toàn bộ khoản lợi ích này sẽ không bị tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân. Ngoài ra, phần lợi ích được miễn thuế này bao trọn cả tiền điện, tiền nước và các dịch vụ kèm theo (nếu có).

Điểm mới nổi bật là việc bãi bỏ hoàn toàn giới hạn về mặt địa lý. Theo quy định cũ tại Nghị định 65/2013/NĐ-CP, khoản lợi ích này chỉ được miễn thuế khi nhà ở được xây dựng tại các khu công nghiệp, khu kinh tế, hoặc các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn. Tuy nhiên, từ ngày 01/7/2026, chính sách miễn thuế được áp dụng đồng loạt, không phân biệt địa bàn; chỉ cần đó là nhà ở do đơn vị sử dụng lao động xây dựng cho nhân viên của mình là đủ điều kiện.

Bên cạnh đó, đối với trường hợp người sử dụng lao động đi thuê nhà và trả tiền thay cho người lao động, Nghị định vẫn giữ nguyên nguyên tắc tính thuế, khoản tiền thuê nhà cùng các chi phí điện, nước, dịch vụ kèm theo do công ty trả thay sẽ bị tính vào thu nhập chịu thuế của cá nhân theo số tiền thực tế chi trả. Dù vậy, mức tính vào thu nhập chịu thuế bị khống chế tối đa không vượt quá 15% tổng thu nhập chịu thuế của người lao động phát sinh tại đơn vị (mức tổng thu nhập này chưa bao gồm chính khoản tiền thuê nhà, điện, nước và dịch vụ trả thay đó).

3. Không tính thuế đối với phần trợ cấp thôi việc, mất việc vượt mức nếu có quy định nội bộ

Theo quy định mới tại Nghị định 253/2026/NĐ-CP, phần trợ cấp thôi việc hoặc mất việc làm chi trả vượt mức quy định của pháp luật sẽ không bị tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân nếu doanh nghiệp có quy định nội bộ rõ ràng. Đây là một điểm thay đổi rất có lợi cho người lao động so với Nghị định 65/2013/NĐ-CP trước đây, khi mà phần trợ cấp chi trả vượt mức so với quy định của Bộ luật Lao động và Luật Bảo hiểm xã hội đều bắt buộc phải tính thuế.

Để được áp dụng quy định miễn thuế đối với phần vượt mức này, khoản chi trả cần đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định. Cụ thể, tổ chức hoặc doanh nghiệp phải có quy định chi tiết về mức trợ cấp cao hơn mức của pháp luật ngay trong các văn bản như: quy chế tài chính, quy chế nội bộ, hợp đồng lao động hoặc thỏa ước lao động. Đồng thời, chính sách này phải được áp dụng cho những người lao động chấm dứt quan hệ lao động đúng theo quy định của pháp luật. Khi thỏa mãn các yếu tố này, phần chi trả thực tế vượt mức sẽ hoàn toàn được miễn thuế.

4. Tăng mức tối đa được trừ đối với khoản đóng góp quỹ hưu trí tự nguyện

Chính sách giảm trừ thuế đối với khoản đóng góp vào quỹ hưu trí tự nguyện sẽ có sự điều chỉnh mang lại nhiều lợi ích thiết thực hơn cho người lao động. Theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 46 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, khi xác định thu nhập tính thuế thu nhập cá nhân, tổng thu nhập từ tiền lương, tiền công của người lao động sẽ được trừ đi tối đa không quá 03 triệu đồng/tháng cho các hình thức tham gia quỹ hưu trí tự nguyện. Hạn mức mới này đã tăng gấp 3 lần so với mức khống chế 01 triệu đồng/tháng từng được quy định tại Nghị định 65/2013/NĐ-CP trước đây.

Đáng chú ý, hạn mức 03 triệu đồng/tháng này được áp dụng chung cho mọi hình thức tham gia, bao gồm cả số tiền do người sử dụng lao động đóng cho người lao động, số tiền do chính người lao động tự đóng (nếu có), hoặc sự kết hợp của cả hai hình thức trên.

5. Bổ sung thu nhập tính thuế đối với thu nhập khác

Đồng bộ với những sửa đổi tại Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, Điều 16 Nghị định 253/2026/NĐ-CP chính thức bổ sung 04 khoản thu nhập mới vào diện chịu thuế đối với nhóm "thu nhập khác". Theo quy định, khi phát sinh các khoản thu nhập này, cá nhân có trách nhiệm phải thực hiện kê khai và nộp thuế đầy đủ.

Cụ thể, các khoản thu nhập chịu thuế mới được bổ sung bao gồm: Thu nhập nhận được từ việc chuyển nhượng quyền sử dụng tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” cho tổ chức, cá nhân khác; Thu nhập phát sinh từ hoạt động chuyển nhượng biển số xe trúng đấu giá; và Thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số (bao trùm các loại tài sản ảo, tài sản mã hóa và các tài sản số khác tuân thủ theo quy định của pháp luật về công nghiệp công nghệ số).

Bên cạnh đó, thu nhập từ chuyển nhượng kết quả giảm phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon của cá nhân sở hữu cũng chính thức được đưa vào diện tính thuế. Tuy nhiên, để đảm bảo quyền lợi, pháp luật quy định ngoại trừ (không tính thuế) đối với trường hợp thu nhập phát sinh từ giao dịch chuyển nhượng lần đầu tiên của chính cá nhân được cấp hoặc được công nhận kết quả giảm phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon đó.

6. Nâng ngưỡng khấu trừ thuế 10% với thu nhập vãng lai lên 5 triệu đồng/lần

Theo quy định tại khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, ngưỡng thu nhập làm căn cứ khấu trừ thuế thu nhập cá nhân 10% đối với thu nhập vãng lai đã được điều chỉnh tăng từ 02 triệu đồng/lần (theo Nghị định 65/2013/NĐ-CP trước đây) lên mức 05 triệu đồng/lần.

Cụ thể, tổ chức hoặc cá nhân khi chi trả tiền lương, tiền công, thù lao hoặc các khoản chi khác cho cá nhân cư trú không ký hợp đồng lao động, hoặc ký hợp đồng lao động dưới 03 tháng (bao gồm cả trường hợp chi trả cho người lao động đã chấm dứt hợp đồng) mà mức chi trả từ 05 triệu đồng/lần trở lên thì bắt buộc phải khấu trừ 10% thuế trên thu nhập trước khi chi trả. Ngược lại, nếu mức chi trả dưới 05 triệu đồng/lần, tổ chức trả thu nhập chỉ thực hiện khấu trừ 10% khi cá nhân có yêu cầu.

Bên cạnh đó, nhằm đảm bảo quyền lợi thiết thực cho người lao động, pháp luật cho phép áp dụng cơ chế làm cam kết. Trường hợp cá nhân chỉ có khoản thu nhập thuộc diện khấu trừ 10% nêu trên, nhưng ước tính tổng thu nhập chịu thuế trong năm sau khi tính giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế, thì cá nhân có thể lập bản cam kết (theo mẫu hướng dẫn quản lý thuế) gửi cho cơ quan chi trả. Dựa vào bản cam kết này, tổ chức sẽ có căn cứ để tạm thời không khấu trừ thuế thu nhập cá nhân.

7. Cá nhân được giảm trừ tối đa 47 triệu đồng/năm cho chi phí y tế, giáo dục

Khoản 2 Điều 49 Nghị định 253/2026/NĐ-CP ghi nhận một chính sách hoàn toàn mới khi cho phép người nộp thuế là cá nhân cư trú được giảm trừ chi phí y tế và giáo dục - đào tạo vào thu nhập chịu thuế (từ tiền lương, tiền công) trước khi tính thuế. Đáng chú ý, chính sách này áp dụng cho cả chi phí của bản thân người nộp thuế và người phụ thuộc, với tổng mức giảm trừ tối đa lên đến 47 triệu đồng/năm.

Cụ thể, tổng hạn mức 47 triệu đồng được phân bổ cho hai nhóm chi phí như sau:

-         Đối với chi phí y tế (Tối đa 23 triệu đồng/năm): Áp dụng cho các khoản chi khám bệnh, chữa bệnh tại các cơ sở y tế trong nước, giới hạn trong phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả.

-         Đối với chi phí giáo dục - đào tạo (Tối đa 24 triệu đồng/năm): Áp dụng cho các khoản tiền học phí tại các cơ sở giáo dục trong nước, bao trùm từ giáo dục mầm non, phổ thông, nghề nghiệp, đại học cho đến các khóa học kỹ năng chuyên môn khác.

Để được áp dụng khoản giảm trừ này, người nộp thuế phải đảm bảo các khoản chi đáp ứng đầy đủ ba điều kiện pháp lý nghiêm ngặt:

Về chứng từ: Phải có hóa đơn, chứng từ hợp pháp thể hiện rõ thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc. Riêng đối với chi phí y tế, bắt buộc phải có thêm Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh theo đúng mẫu quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.

Về nguồn chi trả: Các khoản chi phí này phải do chính cá nhân tự chi trả, tuyệt đối không được cấu thành từ các nguồn hỗ trợ khác (như tiền tài trợ, tổ chức/cá nhân khác trả thay, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế hay bất kỳ hình thức bảo hiểm nào khác).

8. Miễn thuế thu nhập cá nhân đối với tiền lương, tiền công trả cho những ngày không nghỉ phép

Theo quy định mới tại Điều 26 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, khoản tiền lương, tiền công mà người lao động được chi trả cho những ngày không nghỉ phép sẽ chính thức được miễn thuế thu nhập cá nhân. Tuy nhiên, để được hưởng ưu đãi này, điều kiện bắt buộc là mức chi trả phải tuân thủ đúng các quy định của pháp luật hiện hành, cụ thể là khoản 3 Điều 113 của Bộ luật Lao động, cũng như các quy định tương ứng thuộc Luật Cán bộ, công chức và Luật Viên chức.

Trong trường hợp tổ chức, doanh nghiệp chi trả tiền lương, tiền công cho những ngày không nghỉ phép vượt quá mức quy định của pháp luật, thì phần tiền chi trả vượt mức đó bắt buộc phải cộng vào thu nhập chịu thuế của cá nhân.

9. Miễn thuế đối với chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở

Theo Điều 43 Nghị định 253/2026/NĐ-CP, thu nhập từ chuyển nhượng chứng chỉ quỹ mở (được thành lập theo pháp luật chứng khoán) sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân với điều kiện nhà đầu tư phải đảm bảo thời gian nắm giữ từ đủ 02 năm trở lên kể từ ngày mua.

Chính sách ưu đãi này cũng được áp dụng một cách linh hoạt đối với các chứng chỉ quỹ mua trước ngày 01/7/2026. Cụ thể, nếu cá nhân thực hiện chuyển nhượng từ ngày 01/7/2026 trở đi, khoản thu nhập này vẫn được miễn thuế miễn là đáp ứng đủ điều kiện về thời gian nắm giữ tối thiểu 02 năm. Trong trường hợp nhà đầu tư mua chứng chỉ quỹ thành nhiều đợt tại các thời điểm khác nhau, thời gian nắm giữ để xét miễn thuế sẽ được xác định theo nguyên tắc "mua trước, bán trước" (chứng chỉ quỹ nào mua trước thì được tính là bán trước).

Đây là một quy định ưu đãi hoàn toàn mới, chưa từng được ghi nhận tại Nghị định 65/2013/NĐ-CP cũng như các văn bản pháp luật trước đây. Sự ra đời của chính sách này mang ý nghĩa chiến lược, giúp khuyến khích các nhà đầu tư gắn bó và nắm giữ tài sản dài hạn, qua đó tạo động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán và các quỹ đầu tư tại Việt Nam.

10. Hướng dẫn áp dụng luật để kê khai thuế trước và sau thời điểm 01/7/2026

Nhằm đảm bảo quá trình chuyển giao chính sách diễn ra thông suốt, Điều 70 Nghị định 253/2026/NĐ-CP đã quy định chi tiết về các điều khoản chuyển tiếp. Cụ thể, đối với kỳ tính thuế từ năm 2025 trở về trước, thời hạn đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh người phụ thuộc vẫn tiếp tục được áp dụng theo các văn bản quy phạm pháp luật về thuế thu nhập cá nhân có hiệu lực trước ngày 01/7/2026.

Đối với kỳ tính thuế năm 2026, các trường hợp đã thực hiện kê khai, nộp thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công trong giai đoạn từ ngày 01/01/2026 đến trước ngày 01/7/2026 (theo quy định cũ) sẽ không bắt buộc phải nộp lại hồ sơ khai thuế theo tháng hoặc quý. Thay vào đó, người nộp thuế và cơ quan chi trả chỉ cần thực hiện việc điều chỉnh số liệu trực tiếp vào hồ sơ khai quyết toán thuế của cả năm 2026.

Trên đây là toàn bộ nội dung chia sẻ của chúng tôi, xin cảm ơn quý độc giả đã dành thời gian theo dõi. Nếu có thắc mắc, vui lòng liên hệ với chúng tôi trực tiếp tại Trụ sở Công ty Luật TNHH XTVN địa chỉ: Văn phòng tầng 5, số 171 phố Hoàng Cầu, phường Đống Đa, thành phố Hà Nội hoặc qua website @www.xtlaw.com.vn.